Pirsgirêka belgeya destnivîs a jiyana Rêberê Bilind ê Îranê Mojtaba Xamenei

Meha borî min pirsî, eger ji ber “fikarên ewlehiyê” ti deng an vîdyoyek ji Mojtaba Xamenei tune be, çima heta noteke destnivîs jî jê derneket? Demeke kurt piştî wê, rejîmê yekem nota destnivîs a ku ji Mojtaba re tê nisbetkirin belav kir, ji dema ku ew wekî Rêberê Bilind ê Îranê hat ragihandin ve. Ew nameyek bû ji General Majid Mousavi re, serokê Hêza Esmanî ya Supaya Pasdarên Şoreşa Îslamî (IRGC). Lê li şûna ku name pirs û gumanên li ser cihê Mojtaba bi dawî bike, pirsên nû anîn holê.

Berî her tiştî, zehmet e mirov fêm bike ka çima rejîmê biryar da nameyeke bi xuyanî asayî ya şeş hefte berê belav bike, di demekê de ku pêşketinên pir girîngtir diqewimîn. Name îmzekirî ye û dîroka wê 1'ê Tebaxa 2026'an e. Lê rêza herî jêrîn, piştî îmzeyê û di nav kevanokan de, dixuye ku dibêje kopiyek di 28'ê Tîrmeha 2026'an de ji “delegeyek” an “nûnerek” re hatiye dayîn.

Eger ev xwendin rast be, çawa dibe ku kopiyeke nameyekê çend roj berî ku name bi xwe were îmzekirin û dîrokkirin ji kesekî re hatibe dayîn?

Naverok pirseke din jî derdixe holê. Tevahiya nameyê li ser wê yekê ye ku Mojtaba spasiya serokê Hêza Esmanî dike ji ber parastina “zincîra peydakirinê”. Lê çima divê parastina zincîra peydakirinê bikeve bin berpirsiyariya serokê Hêza Esmanî? Ev “zincîra peydakirinê” bi rastî çi bû, û çima pêdivî bû rêberê bilind bi xwe li ser vê yekê ji fermandarê Hêza Esmanî re binivîsîne?

Paşê nakokî hê berbiçavtir dibin.

Di 29'ê Îlona 2026'an de, platformên medyayî yên Îranê nameyeke din a ku ji Mojtaba re tê nisbetkirin belav kirin. Tê gotin ku dîroka vê yekê vedigere sala 1986'an, dema Mojtaba ciwanek bû, û ji birayê wî yê mezin Mostafa re hatiye şandin.

Destxeta di nameya 1986'an de bi awayekî berçav ji destxeta nameya Tebaxê cuda xuya dike. Îmze hê zehmettir tên lihevanîn. Cudahî têra xwe eşkere ne ku ji bo dîtina wan pêdivî bi pisporekî destxetê nîne.

Nameyên destnivîs ne tenê îdîayên li ser rewşa Mojtaba ne ku pirsan derdixin holê.

Ayetullah Mohsen Heydari al-Kathir, endamê Meclisa Pisporan, ew sazûmana ku li gorî destûrê berpirsiyarê hilbijartina Rêberê Bilind e, jî di hevpeyvîneke bi televîzyona Al-Araby re di 26'ê Îlona 2026'an de li ser rewşa Mojtaba agahî da.

Li gorî Heydari, Mojtaba di êrîşa 28'ê Sibata 2026'an de li cihê ku bavê wî, Ali Khamenei, lê bi cih bû birîndar bû. Ew hat birin nexweşxaneyê, ku paşê ew jî hat bombekirin, Heydari got, û Mojtaba hê bêtir birîndar bû û pêwîst bû ku ji bin xopanan were rizgarkirin.

Lê belê, di heman hevpeyvînê de, Heydari got ku ew yekem endamê Meclisa Pisporan bû ku navê Mojtaba wekî Rêberê Bilind ê paşerojê pêşniyar kir, piştî ku pê bawer bû ku Mojtaba di tenduristiyeke temam de ye.

Ev her du vegotin bi hev re nakokî ne: Zilamek ku tê gotin di du êrîşên cuda de ew qas giran birîndar bûye ku pêwîst bûye were rizgarkirin, dîsa jî wekî kesekî bi tenduristiyeke temam hat binavkirin da ku bikeve posta herî bihêz a Komara Îslamî, ku Destûra wê radigihîne: “Kengê ku Rêber ji ber nexweşiya xwe an her bûyereke din bi awayekî demkî nikaribe erkên rêbertiyê bi cih bîne, wê demê di vê heyamê de encumena ku di vê Xalê de hatiye behskirin wê erkên wî li ser xwe bigire.”

Û hîn jî ti xuyabûneke giştî çênebûye.

Her ku nebûna Mojtaba didome, zexta ji bo delîlên ku ew sax e û dikare wan desthilatan bi kar bîne yên ku jê re tên nisbetkirin, zêde dibe. Îranî behsa wê yekê dikin ku dibe ku rejîm di demeke nêz de Rêberekî Bilind ê nû ragihîne. Di 28'ê Îlonê de, IranWire ragihand ku du çavkaniyên bi girêdanên nêz bi kombendên cuda yên nav Komara Îslamî re ji weşanê re gotine ku kesayetiyên siyasî yên li seranserê kombendan û gelek fermandarên Supaya Pasdarên Şoreşa Îslamî (IRGC) bawer dikin ku berdewamiya rêbertiya Mojtaba, li gorî îdîayan bi alîkariya aqilê sûnî, bûye tiştekî neberdewam û pergalê lawaz dike. IranWire herwiha ragihand ku gelek endamên Meclisa Pisporan piştgiriya hilbijartina Rêberekî Bilind ê nû dikin.

Her hewldanek ji bo nîşandana wê yekê ku Mojtaba hîn jî heye û desthilatê bi kar tîne, li şûna wê nelihevî û gumanên nû derdixe holê. Ev nebûn çi qas bidome, ew qas zehmettir dibe ku heta piştgirên rejîmê jî bi vegotina fermî bawer bikin.